অৰ্থাৎ এই দেব-দেবী যুগলৰ উপাসক সুসভ্য প্ৰাচীন বৰোসকলৰ সৃষ্ট ৰাগ-ৰাগিণীবিলাকৰ আৰু গীত-নৃত্যৰ প্ৰচলন পূৰ্ব্বোক্ত প্ৰাচ্য দেশ সমূহত প্ৰচলিত হৈছিল, আৰু সেইবিলাক দেশত প্ৰাচীন কামৰূপীয় ৰাগ-সুৰৰ ঠাট, লয় তাল-মান আদিৰ আৰু কামৰূপীয় নৃত্য-কলাৰ প্ৰভাৱ এতিয়াও বিদ্যমান—তাক আধুনিক বেতাৰ যন্ত্ৰ আৰু কথা-ছবিৰ সহায়ত পৃথিবীময় ব্যাপ্ত হোৱা টঙ্কিন, মানিলা, বেঙ্কক, ৰেঙ্গুণ আদি কেন্দ্ৰৰ দেশীয় গীত-নৃত্যবিলাকৰ পৰা সহজে অনুমান কৰিব পাৰি। শ্যাম, আনাম, ব্ৰহ্ম, যবদ্বীপ আদি প্ৰাচ্যৰ সভ্য দেশ সমূহত প্ৰচলিত নিজস্ব ৰাগ-সুৰৰ ঠাটৰ লগত কামৰূপৰ বিয়াহৰ ৰাগ, শুকানান্নীৰ বানা, “বাৰেমহীয়৷” গীতৰ সুৰৰ ভালেমান সাদৃশ্য আছে।সেইবিলাক ঠাইৰ ধৰ্ম্মসম্পৰ্কীয় বা আন ৰকমৰ নৃত্যৰ ভঙ্গি, অঙ্গ-চালনা আদিৰ, বিয়াহৰ ওজাৰ, দেওধনীৰ নৃত্য আৰু উত্তৰ লক্ষীমপুৰৰ উত্তৰ অঞ্চলৰ মিৰিসকলৰ বিহু-নৃত্যৰ লগত বহুতো সামঞ্জস্য আছে। বৰ্ত্তমান কামৰূপ আৰু দৰংজিলাত যি বৰঢোল আৰু ঢুলিয়াৰ মুখা পিন্ধা নৃত্য আছে, ঠিক তেনেকুৱা ঢোল আৰু মুখা পিন্ধা নৃত্য যাভা আৰু বালীদ্বীপত এতিয়াও প্ৰচলিত। যি কামৰূপী পুতলা নাচে সনাতন কালৰ পৰাই প্ৰসিদ্ধি লাভ কৰি আহিছিল ঠিক তেনেকুৱা পুতলা নাচ এতিয়াও যাভা দ্বীপত প্ৰচলিত আছে। জ্ঞান-বিজ্ঞান চাৰুশিল্পকলাৰ প্ৰধান কেন্দ্ৰ প্ৰাগ্জ্যোতিষলৈ ভাৰতৰ অন্যান্য প্ৰদেশৰ পৰা সুধী-
